امام زمان (عج) (دعای فراوان) :
برای تعجیل فَرَج زیاد دعا کنید، زیرا همین دعا کردن، فَرَج و گشایش شماست.
تعریف مصطلح الحديث يا علم الدرايه
علم الدرایه همچنان که اشاره شد در، اصطلاح آن دانشی است که از کیفیت حالات سند حدیث متن، آن چگونگی فرا گرفتن و آداب نقل حدیث، گفتگو مینماید.
شیخ بهایی میگوید: «هو علم يبحث عن سند الحديث و متنه و كيفية تحمله و آداب نقله» (1) و شهید ثانی میفرماید: «علم يبحث فيه عن متن الحديث و سنده و طرقه من صحيحها و سقيمها و عليلها و ما يحتاج اليه ليعرف المقبول منه من المردود» (2)
یعنی علمی است که در آن از متن حدیث و سند و طرق آن بحث میکند که مربوط به روایت صحیح و غیر صحیح و ضعیف است، میشود و همینطور، بحث از هر آن چیزی است که در آن علم، مورد نیاز
است تا روایت مقبول از مردود باز شناخته شود.
شاید بتوان گفت که تعریف شیخ بهایی کاملتر باشد زیرا در آن بحث از کیفیت تحمل و آداب نقل هم شده است. اگر کسی فکر نماید که تعریف مذکور، علم رجال را هم شامل میشود در پاسخ باید گفت که گرچه در علم رجال بحث از سند حدیث میباشد لکن در آنجا بحث از حالات عارضه بر تک تک رواة است ، بر خلاف علم الدراية كه در آن بر بحث از طریق حدیث به شکل جملگی و طریق حدیث و مجموع رواة است ؛ نه هر یک به تنهایی.
البته علم الدرايه و مصطلح الحديث، متعرض تمامی اصطلاحات حدیثی از جمله اصطلاحات رجالی هم هست.
--------------------------------------
1-الوجیزه فی الدرایه ، ص 5 .
2- درایه شهید ثانی ، ص 5 .
---------------------------------------------------------
کتاب علم الحدیث ، مودب . ص 12
